تاثیر مصرف بادام‌زمینی بر پاسخ‌دهی انسولین در مغز

پژوهشگران مرکز پزشکی دانشگاه ماستریخت در هلند در بررسی‌های جدید خود دریافتند که مصرف منظم بادام‌زمینی بی‌نمک و برشته‌شده با پوست می‌تواند نحوه پاسخ‌دهی برخی از مناطق مغز به انسولین را در سالمندان بهبود بخشد. این یافته‌ها که توسط موسسه تحقیقات تغذیه و متابولیسم انجام شده، در مجله فود اند فانکشن به چاپ رسیده است.

اگرچه هورمون انسولین بیشتر به دلیل تنظیم قند خون شناخته می‌شود، اما نقشی حیاتی در مغز نیز ایفا می‌کند. این هورمون به رشد، بقا و ارتباط متقابل سلول‌های عصبی کمک کرده و از حافظه و سایر توانایی‌های شناختی پشتیبانی می‌کند. سیگنال‌دهی سالم انسولین همچنین ممکن است به محافظت در برابر فرآیندهای مرتبط با بیماری آلزایمر کمک کند. با افزایش سن، ممکن است مغز پاسخ‌دهی کمتری به انسولین نشان دهد که این موضوع با افت شناختی مرتبط با سن در ارتباط است.

جزئیات کارآزمایی بالینی و مناطق مغزی درگیر

در این پژوهش که به سرپرستی دانشیار پیتر یوریس و با همکاری لوسیا کرکوف انجام شد، ۳۱ بزرگسال سالم بین ۶۰ تا ۷۵ سال شرکت داشتند. کارآزمایی به صورت متقاطع، تصادفی‌سازی‌شده و کنترل‌شده طراحی شد. شرکت‌کنندگان در دوره مداخله به مدت ۱۶ هفته روزانه ۶۰ گرم (تقریباً دو وعده) بادام‌زمینی مصرف کردند و در دوره کنترل از مصرف آن خودداری نمودند. بسته‌های پیش‌اندازه‌گیری‌شده در اختیار افراد قرار گرفت تا در طول روز به صورت یک‌جا یا تقسیم‌شده مصرف کنند.

پس از ۱۶ هفته مصرف روزانه بادام‌زمینی، پژوهشگران شاهد بهبود پاسخ‌دهی انسولین در مجموعه‌ای از مناطق مغزی در نیمکره راست بودند. این مناطق شامل بخش‌هایی از شکنج زبانی، هیپوکامپ، شکنج پارهیپوکامپ و شکنج کمربندی پشتی بودند که همگی در فرآیندهای مربوط به حافظه نقش دارند.

ارتباط با جریان خون مغزی و ترکیبات مغذی

این یافته‌های جدید بر پایه تحقیقات قبلی یوریس در سال ۲۰۲۵ استوار است که نشان داده بود مصرف ۱۶ هفته‌ای بادام‌زمینی، جریان خون کلی مغز را ۳٫۶ درصد و عملکرد حافظه کلامی را ۵٫۸ درصد بهبود می‌بخشد. آن نتایج در مجله کلینیکال نیوتریشن منتشر شده بود.

برای ارزیابی تغییرات، پژوهشگران از تصویربرداری رزونانس مغناطیسی نشانه‌گذاری اسپین شریانی جهت اندازه‌گیری جریان خون پس از تجویز استنشاقی انسولین استفاده کردند. همچنین برای ارزیابی چربی کبد از اسکن‌های رزونانس مغناطیسی شکمی و برای سنجش توانایی‌های شناختی از مجموعه آزمون‌های کامپوتری استاندارد استفاده شد.

پژوهشگران معتقدند مجموعه‌ای از ترکیبات موجود در بادام‌زمینی شامل چربی‌های غیراشباع، فیبر رژیمی، ویتامین‌ها، مواد معدنی، ترکیبات فیتوشیمیایی زیست‌فعال و پروتئین گیاهی در این اثرات نقش دارند. بادام‌زمینی به‌ویژه غنی از ال-آرژنین است که پیش‌ساز اصلی اکسید نیتریک محسوب می‌شود و به تسهیل یادگیری و عملکرد حافظه کمک می‌کند.

بودجه این مطالعه توسط بنیاد موسسه بادام‌زمینی تامین شده است، اما بر اساس اعلام پژوهشگران، این بنیاد هیچ نقشی در طراحی، اجرا، تحلیل داده‌ها یا نگارش مقاله نداشته است.